Kup Magazyn Gitarzysta
Strona główna / Ludzie / Artykuły / Mikrofony

Mikrofony

Wiadomo, że mikrofon w domowym bądź projektowym studiu przyda nam się w wielu sytuacjach, a przede wszystkim do nagrywania dźwięków, które płyną z naszego wzmacniacza gitarowego.

Bezpośrednie nagrywanie gitar przy użyciu mikrofonów oraz wzmacniaczy to najbardziej efektywny i skuteczny sposób na uzyskanie najlepszego prawdziwego brzmienia i najlepszej charakterystyki naszej gry. W ten sposób działają perfekcjoniści. Zanim na rynku pojawiły się pudełka z cyfrowymi symulacjami typu Line 6 POD, powstało przecież wcześniej wiele fantastycznych gitarowych nagrań. Pluginy i inne przydatne nowości w postaci procesorów to jedna z szybkich dróg do osiągnięcia dobrego brzmienia. Nagrywanie przy pomocy mikrofonów to ścieżka, którą wybierają najbardziej wymagający gitarzyści i realizatorzy. Za pomocą mikrofonów można zarejestrować również ścieżki gitary akustycznej. A gdy już będziemy mieli w sekwencerze ścieżki gitar, to dobry mikrofon posłuży nam także do nagrania wokali i chórków do naszych utworów.

Jaki mikrofon wybrać?


Mikrofony dzielą się na dynamiczne, pojemnościowe oraz wstęgowe. Planując zakup pierwszego mikrofonu do nagrywania gitary elektrycznej, wybierzmy mikrofon dynamiczny lub wstęgowy. Najlepszym wyborem będzie mikrofon o charakterystyce kardioidalnej (nerkowej). Mikrofony tego typu zbierają dźwięk prosto ze źródła, do którego są przystawione, nie przenosząc jednocześnie zbyt wiele odgłosów z otoczenia. Natomiast jeżeli chcemy nagrywać tylko gitarę akustyczną, wówczas sięgnijmy po mikrofon pojemnościowy. Pamiętajmy jednak, że mikrofony pojemnościowe zasilane są napięciem fantomowym (najczęściej jest to 48V). Warto więc sprawdzić, czy nasz preamp bądź interfejs wyposażony jest w opcję uruchomienia napięcia fantomowego dla wejścia mikrofonowego.

Jak się to robi?


Aby nagrać przy pomocy mikrofonu sygnał z gitary i wzmacniacza bezpośrednio do komputera, musimy posiadać interfejs z co najmniej jednym wejściem mikrofonowym (nazywanym fachowo gniazdem XLR). Jeżeli ma być to mikrofon pojemnościowy, interfejs musi posiadać także funkcję podania napięcia fantom. Są jednak karty i interfejsy audio (jak np. bardzo popularna karta M-Audio Audiophile), które nie mają wejść mikrofonowych. Co wtedy? Wówczas należy posiłkować się oddzielnym przedwzmacniaczem mikrofonowym, także takim, jaki montowany jest w niedużych mikserach audio. Poprzez przedwzmacniacz lub mikser łączymy mikrofon z wejściem AUDIO IN karty i w ten sposób dostarczamy sygnał do komputera.

Ustawienia mikrofonu dla gitary elektrycznej


Sposób i miejsce ustawienia mikrofonu do nagrywania najlepiej dobrać metodą prób i błędów. Jest jednak kilka ogólnych zasad, które mogą być w tym pomocne. Przy mikrofonowych ujęciach sygnału ze wzmacniacza combo lub kolumny głośnikowej umieszczamy mikrofon dynamiczny w odległości około 10cm od membrany głośnika. Mikrofon powinien być skierowany bezpośrednio w kierunku centrum głośnika. Następnie możemy przesuwać mikrofon w kierunku od środka membrany do zewnątrz, nieznacznie zbliżając go bądź oddalając od głośnika lub też ustawiając pod odrobinę innym kątem. Należy przy tym słuchać na bieżąco rezultatów takich zabiegów. Nawet nieznaczna zmiana pozycji może zaowocować zmianą brzmienia. Im bliżej środka membrany, tym dźwięk będzie głębszy, pełniejszy (i odwrotnie). W takim przypadku warto więc poeksperymentować.

Jeżeli mamy do dyspozycji dodatkowo drugi mikrofon (może być wstęgowy lub pojemnościowy z dużą membraną), ustawmy go w pewnej odległości od wzmacniacza i nagrajmy przy jego użyciu dźwięk otoczenia. Taka ścieżka przyda się bardzo podczas miksów. Dzięki temu do brzmienia gitar będziemy mogli dodać więcej głębi i realizmu.

Zawodowi realizatorzy nagrań wiedzą, że na idealne ustawienie mikrofonu warto poświęcić trochę (czasami dużo) czasu. Samo nagranie zajmie nam potem najwyżej pół godziny, a nagranie ma przecież przetrwać długie lata. Sposób, w jaki ustawimy mikrofon przed nagraniem, będzie kluczowym elementem odpowiadającym za to, czy przez następne 30 lat będziemy z tego brzmienia zadowoleni czy też nie. Zatem jeżeli masz jakieś wątpliwości dotyczące ustawień mikrofonu i brzmienia, to poświęć jeszcze trochę czasu, by znaleźć ustawienie bliskie ideału. Jeżeli nie wiesz, jakie ma być to właściwe brzmienie, wówczas posłuż się ulubionym nagraniem jakiegoś gitarzysty lub nagraniem referencyjnym z dobrym brzmieniem gitar. Takie nagrania warto mieć zawsze pod ręką, dlatego już dziś poszperaj w swoich płytach i znajdź utwory, których brzmienie najbardziej Cię inspiruje.

Ustawienia mikrofonu dla gitary akustycznej


1. Jeżeli używamy jednego mikrofonu, to zazwyczaj gitara akustyczna najlepiej brzmi, gdy mikrofon umiejscowimy w odległości 10-40cm od pudła gitary. Mikrofon powinien znajdować się na wprost instrumentu, w dobranym doświadczalnie miejscu (tzn. trzeba go przesuwać wzdłuż gitary - od otworu rezonansowego w kierunku główki), w którym uzyskamy najlepsze brzmienie. Spróbuj na początku ustawić mikrofon na wysokości ok. dwóch progów od otworu gitary i posłuchaj, czy nagrywany sygnał jest jasny czy ciemny. Zauważ, że im bliżej otworu rezonansowego znajduje się mikrofon, tym głębsze jest brzmienie w głośnikach (z większą zawartością niskich tonów), a im dalej przesuwamy go wzdłuż gryfu, tym barwa dźwięku zbieranego przez mikrofon staje się jaśniejsza. Przesunięcie mikrofonu od otworu rezonansowego w kierunku mostka sprawi, że barwa stanie się mniej basowa, bardziej miękka i z mniejszą ilością szczegółów w sygnale. Innym rozwiązaniem jest umocowanie mikrofonu w taki sposób, by zbierał dźwięk pionowo od góry, ponad pudłem gitary, z wysokości ok. 20cm.

2. Gdy mamy dwa mikrofony do rejestracji gitary akustycznej, to można je ustawić w stereo. Jeden mikrofon od strony pudła, drugi zaś od strony gryfu. Można też spróbować ustawić jeden mikrofon blisko gitary (ok. 10cm), a drugi odsunąć nieco dalej (1-2m), tak aby zbierał dźwięk z otoczenia. W przypadku użycia dwóch lub więcej mikrofonów należy sprawdzić, czy nie występują między nimi problemy fazowe.

3. Świetnym rozwiązaniem, które daje nam szerokie pole do eksperymentów w kwestii brzmienia, jest nagranie gitary akustycznej za pomocą trzech mikrofonów. Jeden z nich ustawiamy przy otworze rezonansowym, a dwa w panoramie po bokach, może trochę z góry. Jeśli dysponujesz kilkoma różnymi mikrofonami, wypróbuj brzmienie każdego z nich w innym, kolejnym ustawieniu.

Na proces ustawiania mikrofonów warto poświęcić maksymalnie dużo czasu, czyli aż do momentu znalezienia optymalnego brzmienia. Na pewno warto w tej materii eksperymentować i znaleźć idealne miejsce dla mikrofonów. Zaoszczędzi to później czasu przy miksie. Mistrzowskim działaniem jest zawsze taki dobór ustawień, w efekcie których nic nie trzeba później w miksach poprawiać - ani za pomocą korektora, ani procesorów efektowych. To oczywiście ideał. Ale czemu nie spróbować się do niego zbliżyć?

 

A może by tak... bez mikrofonu?


Niektóre gitary elektroakustyczne i elektroklasyczne wyposażone są w preamp uzupełniony miniaturowym mikrofonem umieszczonym na tzw. gęsiej szyjce wewnątrz komory rezonansowej.



Choć rozwiązanie to raczej nie gwarantuje uzyskania tak dobrego brzmienia jak zewnętrzne mikrofony, to warto z niego korzystać w sytuacjach, w których nie mamy możliwości rozstawienia mikrofonów, np. na scenie. Wiele instrumentów tego typu pozwala na zmiksowanie sygnałów pochodzących z przetwornika piezo oraz mikrofonu i na ustalenie ich wzajemnych proporcji.




Poradzimy sobie też bez... komputera


Nie mając pod ręką mikrofonu pojemnościowego połączonego z zasilającym go interfejsem bądź mikserem, całkiem dobre rezultaty można uzyskać, stosując jeden z popularniejszych rejestratorów audio, jakich jest obecnie całkiem sporo na rynku. Niektóre urządzenia tego typu, takie jak Tascam GT-R1, są wręcz dedykowane do współpracy z gitarą, a na ich pokładzie znajdziemy tak przydatne dodatki, jak tuner, metronom, automat perkusyjny czy nawet procesor efektów.



Z jednej strony można do nich podłączyć instrument elektryczny, a z drugiej - wykorzystywać wbudowane mikrofony, które całkiem nieźle radzą sobie z dźwiękiem instrumentów akustycznych. Choć stosowanie rejestratora jest z pewnością łatwiejsze niż użycie osobnych mikrofonów, to urządzenie tego typu nie zwalnia nas z konieczności równie starannego wyboru jego pozycji w stosunku do gitary oraz ustawienia prawidłowego poziomu sygnału wejściowego. Także i tutaj warto poświęcić więcej uwagi temu zagadnieniu.


Tomasz Hajduk

GALERIA
Atoma Dark Tranquillity

Giganci szwedzkiej sceny melodyjnego death metalu od blisko piętnastu lat nie splamili się słabym wydawnictwem.

Gramy dalej

9 /10
Snakes of Eden CETI

Dwa lata po znakomitym albumie "Brutus Syndrome" CETI powraca z kolejnym mocnym uderzeniem zatytułowanym "Snakes Of Eden".

Gramy dalej

9 /10
Green Day ocena 8
Revolution Radio
Gatunek: Pop punk
Hunter ocena 3
NieWolnOść
Gatunek: Metal
Ghost ocena 9
Popestar
Gatunek: Heavy metal
Zobacz wszystkie

POZOSTAŁE

Daniel O’Sullivan. Muzyk nowej ery

Dziwna i niewypowiedziana magia roztacza się wokół wszystkich projektów muzycznych, w których dotąd uczestniczył Daniel O'Sullivan. To muzyk nowej ery, którego talent eksplodował na początku pierwszej... Gramy dalej

Kingston Wall i Petri Walli. Fińska progresja, której nie było

Zagramy w skojarzenia? Wypowiem dwa słowa, a wy następnie podacie kolejne, które będą do nich pasować. Finlandia i muzyka rockowa. Nightwish! Apocalyptica! Children of Bodom! Amorphis! Leningrad Cowboys!

...
Gramy dalej
Ufomammut - 7.11.2016 - Lipsk (Niemcy)

Ufomammut zamyka cykl koncertów związanych z ostatnim albumem "Ecate". Jeden z ostatnich na krótkiej europejskiej trasie odbył się w Lipsku.

Gramy dalej
Skillet - 28.11.2016 - Kraków

Dwa pełne kluby przywitały w Polsce zespół Skillet, który już od 20 lat nagrywa muzykę dla fanów chrześcijańskiego rocka. My postanowiliśmy zobaczyć grupę w Krakowie.

Gramy dalej
Organek - 26.11.2016 - Rzeszów

Organek kontynuuje promocję swojego nowego albumu podróżując po Polsce. Tym razem zawędrowaliśmy za nim do Rzeszowa.

Gramy dalej