Kup Magazyn Gitarzysta
Strona główna / Warsztat / Lekcje / Funky #7 - Funkowe 2-5

Funky #7 - Funkowe 2-5

"Funky"

Krzysztof Inglik

Dizzy Gillespie, słynny jazzowy trębacz. Poniższe przykłady są oparte o typowy zwrot harmoniczny II-V: Gm7-C7. W czwartym takcie ćwiczeń 1 i 2 została dodana krótka kadencja: Bb7-A7-Ab7. Ćwiczenie 3 wykorzystuje wyłącznie Gm7 i C7.

Ćwiczenie 1 składa się z dwóch motywów. Pierwszym jest prosty riff grany w niższym rejestrze, który z powodzeniem mógłby być wykonany również przez basistę. Ja zdecydowałem się na nieco inną linię basu, ale oba instrumenty spotykają się w ważnych rytmicznie miejscach. Harmonicznie jest prosto - głównie prymy i kwinty, dla smaku doprawione bluesowo zaciągniętą septymą. Drugim składowym motywem ćwiczenia są tłumione szesnastki, zagrane w taki sposób, aby uzyskać złudzenie efektu wah-wah na czystej gitarze. Struny dzielimy logicznie na trzy grupy po dwie struny (6-5, 4-3 oraz 2-1). Warto najpierw poćwiczyć grę na wybranych grupach, aby uzyskać pełną kontrolę i najlepszy efekt. Kostka trzymana jest tu nieco krócej niż zwykle.  Dzięki temu opuszki palców mają kontakt ze strunami na równi z kostką i wydobywają dodatkowe alikwoty. Ważne jest też miejsce, w którym się gra - według mnie najlepiej brzmi to tuż przed przetwornikiem przy gryfie. Ćwiczenie kończy typowa kadencja, złożona z akordów septymowych w typowym układzie bez kwinty. Ćwiczenie to zagrane jest w II pozycji przełącznika (przystawka mostek + środek).

 

Ćwiczenie 2 wykorzystuje wyższy rejestr gitary. Przełączamy też przystawki z pozycji II do IV (środek i gryf). Dominuje tutaj legatowy motyw, w którym dźwięki zagrane w okolicy IX i XII progu odrywane są (pull-off) do otwartej (pustej, jak kto woli) trzeciej struny. Dźwięk G (próg XII oraz 0) jest wspólny dla obu akordów - dla Gm7 jest to pryma, a dla C7 dźwięk ten staje się kwintą. W każdym takcie zmianie ulega pierwszy dźwięk tego legatowego motywu, dzięki czemu podkreślone zostają składniki harmonii. W takcie pierwszym i trzecim jest to dźwięk F (X próg), który jest septymą akordu Gm7. W takcie drugim i czwartym jest to E (IX próg), tercja akordu C7. Na ostatniej ćwierćnucie taktu pierwszego i trzeciego (Gm7) znajduje się dwudźwięk: kwinta (X próg) oraz tercja mała (XI próg), która jest lekko podciągnięta. Dwudźwięk ten, w celu uzyskania ostrzejszego brzmienia, grany jest uderzeniem kostki do góry. W drugiej połowie taktu drugiego znajduje się figura zbudowana z przesuwanych glissem sekst wielkich. Opisują one kwintę i tercję (próg XII) oraz septymę i kwintę (próg XV) akordu C7. Po nich zagrana jest szybka triola szesnastkowa na tłumionych dźwiękach, tuż przed wejściem kolejnego motywu legatowego w takcie trzecim. Kadencja w takcie czwartym również zagrana jest za pomocą interwału seksty wielkiej. Podkreśla on septymę i kwintę akordów septymowych wchodzących w skład tej kadencji.

 

Ćwiczenie 3 Pierwszy takt oparty jest o arpeggio akordu Gm7. Od każdego z dźwięków akordowych odbijamy się w dół o półton i wracamy z powrotem. Ostatni dźwięk arpeggia (septyma, VI próg) zagrany na ostatnią szesnastkę wprowadza rytmiczny kontrast dla wcześniejszych dźwięków, twardo akcentowanych na "raz". W podobnym, synkopowanym rytmie utrzymany jest cały następny takt. Zaczyna się on od dwudźwięku G-Eb (kwinta i tercja mała dla C7). Niższy z dźwięków jest podciągnięty w górę do E (tercja wielka). Nieco dalej gramy kolejne dwudźwięki, tym razem tercję wielką (E, V próg) i septymę małą (Bb, VI próg). Takt kończy odbitka na dźwięk sąsiedni od dźwięku E (VII próg), zagrana tak jak na początku. Po kilkukrotnym zagraniu tego ćwiczenia, wydaje się jakby takt zaczynał się właśnie od tego miejsca. Życzę powodzenia w ćwiczeniach, zachęcając jednocześnie do skorzystania z lipcowego słońca. Pamiętajcie o słowach Ch. Parkera: "Nie zagrasz na instrumencie czegoś, czego nie przeżyłeś".

 

TŁUMIENIE STRUN
Dla osób trzymających rękę na mostku i przyzwyczajonych do tłumienia nią strun może być to nowość. W stylu funky prawa ręka uniesiona jest nad strunami, a nawet wygięta pod niewielkim kątem w nadgarstku, dzięki czemu uderzenie w struny ma większą energię. Cała odpowiedzialność za tłumienie strun spoczywa na lewej ręce i musi to być zrobione dobrze, bo kostka często uderza w kilka lub wszystkie struny naraz, nawet jeśli zabrzmieć ma tylko jedna nuta. Poniższe zdjęcie pokazuje jak grać piąty dźwięk z ćwiczenia 1. Kciuk tłumi 6 strunę. Strunę 5 tłumi opuszek palca przyciskającego III próg na 4 strunie. Wewnętrzna część tego samego palca tłumi struny 3-1. Teraz można uderzyć kostką przez wszystkie struny, dzięki czemu słyszalny będzie mocny perkusyjny atak, ale grać będzie tylko ten jeden dźwięk F.