Miesiąc temu malowaliśmy na gryfie kolorami palety melodycznej molowej. Mam nadzieję, że każdemu z Was udało się coś ładnego namalować.
Poznaliśmy budowę owej palety, a szczególną uwagę zwróciliśmy na możliwość naszkicowania za jej pomocą takich akordów, jak: molowy z septymą małą (patrz również "Gitarzysta" nr 47), durowy z septymą małą (MG nr 32, 33) oraz tzw. akord alterowany (MG nr 57). Są to niewątpliwie te najczęściej spotykane w wariacjach na temat bluesa. W tym warsztacie uporządkujemy trochę wiedzę z zakresu gamy molowej melodycznej i zwrócimy uwagę na parę wybranych przeze mnie skal, ale w szczególności przekonamy się, że o brzmieniu naszych improwizacji nie do końca decyduje skala, a akord, który słyszymy w podstawie. W opanowaniu palety melodycznej molowej pomocne będą dołączone do warsztatu rysunki. Zaczynamy!
Spójrz na zapis nutowy PRZYKŁADU 1B. Mówiąc w dużym uproszczeniu, tak tworzymy dźwięki składowe akordów. Pomiędzy nimi jest odległość tercji małej lub wielkiej. Jest to uzależnione od dźwięków, które znajdują się w worku pod nazwą "Skala molowa melodyczna", zilustrowanych w poprzednim przykładzie. Zauważ, że na VII stopniu w zapisie nutowym pojawił się "drugi" krzyżyk podwyższający dźwięk o pół tonu, w tym przypadku dźwięk e. Natomiast w zapisie nutowym omawianej skali taki krzyżyk jest wyłącznie przy dźwięku c (VII st.). Przy dźwięku e (II st.) nie ma takiego krzyżyka, jest za to dźwięk następny (na III st.), który brzmieniowo jest równoznaczny z dźwiękiem podwyższonym e, tzn. e#=f. Dlaczego w skali jest f, a w akordzie jest e#? Skale tworzymy chromatycznie, natomiast podstawowe akordy według tercji. Spójrz raz jeszcze na obraz zapisu nutowego akordów. Jedna nuta dosłownie "leży" na następnej. Tak wygląda w zapisie nutowym podstawowa forma akordu. Warto to zapamiętać.
Zadanie do przykładu 1b: Zapis w tabulaturze omawianego przykładu może w niektórych przypadkach sprawić nie lada kłopot. Spróbuj zagrać kolejno dźwięk po dźwięku w zilustrowanych tu akordach. W ten sposób wykonasz tzw. arpeggio.
W PRZYKŁADZIE 1C zilustrowałam cztery wybrane akordy: Em7, G7, Bm7(b5) oraz Dm(maj7). Dlaczego takie wybrałam? Zwróć uwagę, że mają ze sobą wspólne dźwięki. Akord G7, to Em7(b9) bez prymy (patrz na opisy akordów). Każdy kolejny przedstawiony tutaj akord powstaje w wyniku "dołożenia" następnej tercji według ciągu dźwięków skali molowej melodycznej.
Zadanie do przykładu 1c: Spróbuj w dowolnym akompaniamencie 12-taktowego bluesa w tonacji e mol zastępować akord Em7 akordami G7, Bm7(b5) czy nawet Dm(maj7). Posłuchaj efektu. Wyciągnij sam wnioski. Do warsztatu w formie audio dołączony jest wyłącznie przykład 1a z powyżej omówionych. Przykłady 1b oraz 1c zilustrowałam dla celów teoretycznych. Przejdźmy dalej.
Naucz się na pamięć dźwięków przedstawionych w przykładzie 2. W każdym takcie są to kolejno melodie odpowiadające skalom: lokrycka9, miksolidyjska#11 (rysunek poniżej),
molowa melodyczna (rysunek poniżej).
Ale nie to jest tu najważniejsze. Trzy pierwsze takty przykładu nie różnią się prawie niczym od kolejnych. To "prawie" to akordy, które słyszymy w podstawie. Prawda, że dzięki ich zróżnicowaniu całość brzmi inaczej? W pierwszych trzech taktach zastosowałam w podstawie akordy Bm7(5b) - G7 - Dm(maj7), natomiast w kolejnych - wyłącznie akord Em7. Dlaczego takie akordy? Wróć do przykładu 1c. Jakie wnioski?
W przykładzie 3 materiał dźwiękowy z przykładu 2 tak ułożyłam, aby dźwięki składowe akordu Em7 (e, g, b, d) przypadały rytmicznie na co drugą ósemkę (a więc na każde "i"). Spróbuj pod przedstawioną w przykładzie melodię zagrać akordy Bm7(b5), G7 lub Dm(maj7). Jaki jest Twój wniosek? Co nada charakterystyczne brzmienie Twojej improwizacji?
Od niedawna jestem posiadaczem używanego przetwornika firmy Bartolini, na którym nie ma serii ani numeru. Mogę tylko stwierdzić, że jest to przetwornik Bartolini o wymiarach 70×39mm. Chciałbym się dowiedzieć, czy jest jakaś możliwość rozróżnienia, z jakim dokładnie przetwornikiem mam do czynienia?
{Odpowiedź}Moje ulubione kostki to Fender Classic Celluloid Extra Heavy. Jedyny problem w tym, że pocą mi się ręce i kostki te się ślizgają...
{Odpowiedź}Zgromadziłem dość pokaźną kolekcję materiałów na gitarę: książki, DVD, tabulatury itp. Staram się teraz przerobić to wszystko po kolei. Jaką strategię przyjąć, by wyciągnąć z tego maksymalne korzyści?
{Odpowiedź}Mam problemy z płynnym graniem legato. Zwykle w połowie przebiegu palce mi się blokują, a cała ręka jest spięta. Proszę o radę, jak wyjść z tego impasu.
{Odpowiedź}Na rynku jest obecnie bardzo dużo szkółek, podręczników, nut... Jak z tego morza materiałów wybrać coś, co jest naprawdę dobre i warte uwagi?
{Odpowiedź}
