Od początku roku poznajemy gamę molową melodyczną oraz charakterystyczne dla niej modusy (skale). Często zaczynamy błądzić przy okazji odkrywania nowych możliwości zastosowania i łączenia dźwięków na gryfie.
Za pomocą nowych dźwięków (skal) chcemy rozpocząć malowanie bluesowych improwizacji, tym samym wnosząc w nie trochę świeżości, ale nie wiemy, jak się do tego zabrać. A sposobów jest co najmniej kilka i każdy z założenia jest dobry. Przedstawiony przeze mnie materiał w bluesowym warsztacie z lutego br. podsumowałam pytaniem, cytuję: "co nada charakterystycznego brzmienia Twojej improwizacji?". Jedna z możliwych odpowiedzi na to pytanie może dotyczyć podejścia do tematu, jak dopasować solo w konkretnym utworze, i może być następująca: "o brzmieniu Twojej improwizacji nie do końca decyduje skala, a akord, który słyszysz w podstawie". Takie podejście przedstawiłam w ostatnich przykładach wspomnianego przed chwilą warsztatu i zamierzam je kontynuować w kilku następnych odcinkach naszych spotkań. Ponieważ jednym z docelowych założeń jest tu umiejętność łączenia dźwięków składowych następujących po sobie akordów możliwie najkrótszą drogą na gryfie, dowiedzmy się, co to właściwie znaczy. To, co może ułatwić nam przebrnięcie przez tę odsłonę gitarowego warsztatu, to ściąga z dźwięków na gryfie, a w szczególności tych, których ciąg jest charakterystyczny dla gamy C (c, d, e, f, g, a, b/h) oraz instrument w ręce.
Podsumujmy informacje uzyskane w wyniku wykonania ze zrozumieniem przykładu 1. W akordzie durowym występuje jako pierwsza tercja wielka, w akordzie molowym natomiast - tercja mała. Na podstawowy akord durowy lub molowy składa się trójdźwięk, w którym każdy dźwięk pełni jakąś rolę. Pierwszy to pryma, drugi to tercja, trzeci to kwinta. Pryma, tercja i kwinta to interwały, a więc odległości między dźwiękami tworzące trzon danego akordu - czyli trójdźwięk. Akord durowy od molowego różni zatem 1 dźwięk - interwał tercji.
Podsumowując te zagadnienia, wykonaj teraz PRZYKŁAD 2 i zwróć uwagę na opis każdego taktu.
Takty kolejnych dwóch PRZYKŁADÓW (3 I 4) opisują takie same akordy jak w przykładzie 1. W każdym takcie występują te same dźwięki (w nazwie) stanowiące kolejno prymę, tercję oraz kwintę danego akordu. Czym się zatem różnią? Rozmieszczeniem na gryfie. Zauważ, że choć wszystkie trójdźwięki wykonujemy na tych samych trzech strunach, mamy przynajmniej trzy możliwości ich usytuowania. Te trzy możliwości to tzw. przewroty danego akordu. O co chodzi? Wybierz z przykładów 1, 3 oraz 4 jeden dowolny akord. Niech to będzie Dm. W przykładzie 1 najniższym dźwiękiem jest d, a więc pryma akordu Dm (5 próg, struna a). Jeśli najniższym dźwiękiem w akordzie jest dźwięk prymy, mówimy o podstawowej formie akordu. W takcie 2 przykładu 4 najniższym dźwiękiem jest f (8 próg, a), a więc tercja akordu Dm. Jeśli najniższym dźwiękiem w akordzie jest dźwięk tercji, mówimy o pierwszym przewrocie akordu. Jeśli natomiast najniższym dźwiękiem w akordzie jest dźwięk kwinty, mówimy o drugim przewrocie akordu, co ilustruje 2 takt przykładu 3.
Wykonaj przykłady 1, 3 oraz 4 w pionie, grając dla wybranego akordu kolejno single notes jego: a) formy podstawowej (przykład 1), b) pierwszego przewrotu opartego na tercji (przykład 4) oraz c) przewrotu drugiego opartego na kwincie (przykład 3).
PRZYKŁAD 5 to już ćwiczenie na łączenie składników następujących po sobie akordów możliwie najkrótszą drogą na gryfie. Zastosowałam tutaj następujący klucz: prymy kolejnych akordów oddalone są od siebie o tercję: c-e, e-g, g-b/h... itd. Zauważ, że według takiego schematu dźwięki tercji oraz kwinty pierwszego akordu stają się odpowiednio prymą oraz tercją akordu następnego. Przykład 5 rozpoczęłam tutaj od rozmieszczenia dźwięków odpowiedniego dla pierwszego przewrotu akordu C (patrz: takt 1, przykład 4). Spróbuj wykonać to ćwiczenie (a więc połącz składniki następujących po sobie w tej samej kolejności akordów możliwie najkrótszą drogą na gryfie), rozpoczynając od rozmieszczenia składników akordu C właściwego dla jego: a) formy podstawowej (patrz: takt 1, przykład 1), b) drugiego przewrotu (patrz: takt 1, przykład 3).
Przejdźmy do PRZYKŁADU 6. Zastosowałam tutaj inny klucz względem kolejności występowania, opisujących każdy takt, akordów. Tym razem prymy akordów zmieniają się co kwartę: c-f, f-b/h, b/h-e... itd. Spróbuj wykonać przykład, rozpoczynając od rozmieszczenia dźwięków akordu C odpowiedniego dla: a) jego podstawowej formy, b) drugiego przewrotu, zachowując klucz zmieniających się co kwartę prym następujących po sobie akordów. Prześledź również wykonanie przykładów na wybranych trzech innych strunach gitary. Spróbuj łączyć składniki przedstawionych akordów w oparciu o samodzielnie zdefiniowany klucz następujących po sobie prym: co kwintę, sekstę oraz septymę. W przedstawionych obok ćwiczeniach zastąp każdy dźwięk c (jeśli potrzebujesz, pomóż sobie ściągą z nazwami dźwięków na gryfie) dźwiękiem cis. Co się stanie? Zmieni nam się materiał dźwiękowy z palety kolorów odpowiadających gamie C dur na paletę gamy molowej melodycznej d, którą możemy namalować np. improwizację do formy bluesa durowego w G... cdn.
Od niedawna jestem posiadaczem używanego przetwornika firmy Bartolini, na którym nie ma serii ani numeru. Mogę tylko stwierdzić, że jest to przetwornik Bartolini o wymiarach 70×39mm. Chciałbym się dowiedzieć, czy jest jakaś możliwość rozróżnienia, z jakim dokładnie przetwornikiem mam do czynienia?
{Odpowiedź}Moje ulubione kostki to Fender Classic Celluloid Extra Heavy. Jedyny problem w tym, że pocą mi się ręce i kostki te się ślizgają...
{Odpowiedź}Zgromadziłem dość pokaźną kolekcję materiałów na gitarę: książki, DVD, tabulatury itp. Staram się teraz przerobić to wszystko po kolei. Jaką strategię przyjąć, by wyciągnąć z tego maksymalne korzyści?
{Odpowiedź}Mam problemy z płynnym graniem legato. Zwykle w połowie przebiegu palce mi się blokują, a cała ręka jest spięta. Proszę o radę, jak wyjść z tego impasu.
{Odpowiedź}Na rynku jest obecnie bardzo dużo szkółek, podręczników, nut... Jak z tego morza materiałów wybrać coś, co jest naprawdę dobre i warte uwagi?
{Odpowiedź}
